PCRR Hilberdink

Fibromyalgie wordt gekenmerkt door chronische (meer dan 3-6 maanden aanwezig) pijn- en stijfheidsklachten. De klachten komen voor op verschillende plaatsen in het lichaam, in het bijzonder in de structuren rondom de gewrichten, zoals spieren, pezen, peesaanhechtingen en onderhuidse weefselstructuren. Vaak gaan de klachten gepaard met moeheid, slaapstoornissen, hoofdpijn en klachten passend bij een spastische dikke darm.

Fibromyalgie wordt gezien als een ‘chronisch pijnsyndroom’. Naast fibromyalgie bestaan er andere pijnsyndromen zoals bijvoorbeeld aspecifieke lage rugklachten, whiplash, klachten van de arm nek en/of schouder (CANS), complex regionaal pijnsyndroom (CRPS). Soms wordt ook het chronisch vermoeidheidssyndroom (CVS) tot de pijnsyndromen gerekend.

Mensen met chronische klachten geven vaak aan dat de symptomen toenemen bij koud vochtig weer, spanningen, inactiviteit of overmatige activiteit, terwijl warmte, matige activiteit en ontspannende bezigheden de klachten kunnen doen afnemen. Bij lichamelijk onderzoek worden in feite geen objectiveerbare afwijkingen gevonden. Wel vindt men een toegenomen drukgevoeligheid op bepaalde anatomische lokalisaties, de zogenaamde tenderpoints. Daarnaast is er vaak sprake van hoge spierspanning. Het laboratorium- en röntgenonderzoek is niet afwijkend.

Wat doen we eraan? Het MBCP!

Naar aanleiding van de ervaring van hulpverleners en de resultaten uit wetenschappelijk onderzoek is er de laatste jaren veel veranderd in de behandeling van mensen met een reumatische aandoening. De fysiotherapeut krijgt steeds meer de rol van 'begeleider' toebedeeld en u als patiënt krijgt een meer actieve rol.
Ook in de behandeling van mensen met een chronisch pijnsyndroom zijn deze veranderingen duidelijk te merken. Belangrijk bij elk behandelprogramma is een actieve betrokkenheid van de patiënt. Er moet een verandering ingezet worden van ziek naar gezond gedrag. Alleen dan is een ommekeer ten goede mogelijk. Jarenlang behandelen door de fysiotherapeut met voor de patiënt passieve behandelvormen als warmtetherapie, elektrotherapie en massage biedt op de lange termijn geen oplossing. Een aanpak van een oefenprogramma met een gedragsgeoriënteerd karakter, gecombineerd met voorlichting blijkt wel te werken. Om deze reden werd vanaf 1997 het Multidisciplinair Behandelprogramma Fibromyalgie (MBF) aangeboden. Sinds 1 oktober 2008 is dit de naam van het programma veranderd in het Multidisciplinair Behandelprogramma Chronisch Pijnsyndroom (MBCP). De belangrijkste doelstelling van dit programma is: "adequaat leren omgaan met chronische pijnklachten".

Het MBCP bestaat uit een oefenprogramma, zowel individueel als groepsgewijs, en een voorlichtingscursus, ook wel psycho-educatie genoemd. Het programma duurt in principe negen maanden; de oefentherapie is verdeeld in een individueel- en simultaan oefentraject. De cursus psycho-educatie bestaat uit drie cursusavonden van elk twee uur. De avonden zijn thematisch van opzet. De inhoud van deze voorlichting is uitvoerig beschreven in de cursusmap 'Multidisciplinair Behandelprogramma Chronisch Pijnsyndroom'. Deze cursusmap kunt u bij ons aanschaffen.

Individueel Oefentraject

• beter leren bewegen
• meer kennis opdoen over uw ziektebeeld
• het verduidelijken van de doelstellingen van het behandelprogramma
• het verbeteren van de balans tussen belasting en belastbaarheid

De voornaamste doelstelling is het leren bewegen zonder toename van pijn, zodat u verbeteringen merkt in het uitvoeren van uw dagelijkse activiteiten. Om dit te kunnen bereiken heeft ons oefenprogramma een rustige opbouw, waarbij stap voor stap de oefentherapie verzwaard wordt, tot u een situatie bereikt waarvan u zegt "hier doe ik het voor,…nu kan ik dat doen wat ik leuk vind zonder mijn klachten te provoceren". Het handhaven van een juiste balans tussen belasting en belastbaarheid is één van de peilers van de behandeling.

Simultaan Oefentraject

• het verbeteren van de algemene conditie
• beter leren omgaan met het ziektebeeld
• het vergroten van het plezier in bewegen
• het inpassen van de algemene vaardigheden naar aanleiding van de kennis die u hebt opgedaan tijdens de cursusbijeenkomsten
• het verhogen van de algemene belastbaarheid.

In deze periode is het voornaamste doel het vergroten van de algemene belastbaarheid en het leren accepteren van de eigen grenzen. De behandeling bestaat uit 40 minuten actief oefenen in de oefenzaal, gevolgd door een half uur ontspannen bewegen in het oefenbad. Een belangrijk aspect van deze oefenperiode is het contact met andere patiënten met chronische klachten. Om de behandeldoelen te bereiken wordt in deze periode gebruik gemaakt van verschillende thema's.
De thema's die aan de orde komen zijn:

• ontspanning
• cardio-vasculaire training
• ADL-training (= Activiteiten van het Dagelijks Leven)
• sport en spel (o.a. bewegen op muziek)
• evaluatie

Psycho-educatie

Doelstelling: aanleren van vaardigheden om adequater de klachten te kunnen hanteren

Deze psycho-educatie bestaat uit drie cursusavonden waarin de volgende thema's besproken worden: het klachtenpatroon behorend bij chronische pijnklachten, het pijngedrag, de invloed van stress op de klachten, rationele emotieve training (RET), assertiviteit en chronische pijnklachten in relatie met de omgeving. Er wordt van iedere patiënt verwacht aanwezig te zijn bij alle drie de avonden. Ook voor de partner bestaat de mogelijkheid om deel te nemen aan de cursus. Aan de hand van opdrachten voor thuis kan de informatie, die tijdens de cursus gegeven wordt, in praktijk worden gebracht. De inhoud van de drie cursusavonden wordt schriftelijk weergegeven in de cursusmap 'Multidisciplinair Behandelprogramma Chronisch Pijnsyndroom'. Deze cursusmap kunt u bij ons aanschaffen.

De totale duur van het programma is 9 maanden. Het mag wel duidelijk zijn dat het behandelprogramma het nut en de noodzaak van bewegen benadrukt. Dit betekent dat wanneer het behandelprogramma haar einddoel bereikt, de leefregel 'gedoseerd bewegen' voortgezet moet worden. Dit kunt u doen door op eigen gelegenheid regelmatig te fietsen, te wandelen of te sporten. Ook kunt u gebruik maken van ons aangepast sport- en zwemprogramma. Voor meer informatie klik hier.